Om deze website te kunnen gebruiken dient u Javascript in te schakelen.

Hersentumoren

Wetenschappelijk onderzoek

In nauwe samenwerking met GROW - School voor Oncologie & Reproductie van de Universiteit van Maastricht - wordt er onderzoek verricht naar hersentumoren. Tevens participeert ons team landelijk en internationaal in wetenschappelijk onderzoek. Op deze pagina vindt u een overzicht van lopend onderzoek en resultaten van afgeronde onderzoeken. Ook leggen we uit, of en zo ja, hoe u kunt deelnemen aan een studie.

Meedoen aan een studie
De mogelijkheid tot deelname aan een studie hangt van verschillende factoren af, zoals tumor type en karakteristieken en eventuele voorgaande behandelingen. Bij vragen over eventuele deelname kunt u altijd terecht bij uw behandelend arts of uw oncologisch verpleegkundig specialist. Het onderzoek wordt verricht in nauwe samenwerking met MAASTRO. Kijk voor meer informatie op studies in samenwerking met MAASTRO, bij het onderwerp "neuro-oncology".

In ons centrum is er extra aandacht voor wetenschappelijk onderzoek met de thema’s ‘Tumor heterogeniteit en micro-omgeving’ en ‘Cognitie en functiebehoud’. Verderop op deze pagina leest u hier meer over.

Logo GROW School for Oncology & Reproduction

GROW: School voor Oncologie & Reproductie verricht research met een sterke connectie tussen fundamenteel, translationeel en klinisch wetenschappelijk onderzoek. Hierbij zijn vragen uit de kliniek leidend.

  • Een prospectieve studie waarin de relatie tussen stress en de uitkomst van de behandeling met radiotherapie en chemotherapie bij patiënten met een glioblastoom wordt onderzocht.  

    Studie uitleg (inclusief in-en exclusie criteria): Stress heeft invloed op verschillende hormonen en kan daardoor ook mogelijk invloed hebben op de effectiviteit van de behandeling. In het huidige onderzoek gaan ze gebruik maken van onder andere een slim horloge om de beweging, het slaappatroon en de hartslag van veertig patiënten te meten, om zo de relatie tussen stress en de uitkomst van de behandeling te onderzoeken. Het horloge is een heel patiëntvriendelijke manier om op een korte tijd veel informatie te kunnen verzamelen. Hierdoor is deelname voor de patiënten heel laagdrempelig. Contactpersoon: karen.zegers@maastro.nl
    Periode: juni 2022- heden
    Status: patiënten kunnen momenteel nog deelnemen
    Resultaten: n.v.t.

  • Een prospectieve observationele cohort studie die onderzoek doet naar de relatie tussen cognitief functioneren na radiotherapie bij patiënten met een meningeoom. Hiervoor wordt gebruik gemaakt van geavanceerde MRI en uitgebreide neuro-cognitieve testen voorafgaand aan de behandeling en in de follow-up. 

    Studie uitleg (inclusief in-en exclusie criteria): https://www.clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT04638478
    Periode: 2021- heden
    Status: patiënten kunnen momenteel nog deelnemen
    Resultaten: n.v.t.

  • Een internationale  fase 3 studie die onderzoek doet naar de beste behandelstrategie na een eerste resectie van een laaggradig glioom: afwachten of direct adjuvante behandeling met radiotherapie en chemotherapie? Lees meer op: https://www.kanker.nl/trials/1078-iwot--studie-hersentumoren.

    Studie uitleg (inclusief in- en exclusie criteria):
    https://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT03763422
    Periode: 2020- 2021
    Status: Studie is gestopt vanwege lage inclusie. Deelnemen is niet meer mogelijk.
    Resultaten: n.v.t.

  • Een lokale studie die als doel heeft ‘vers’ glioblastoom weefsel te verkrijgen om hiermee in het laboratorium 3D tumormodellen (organoïden) te ontwikkelen ter bestudering van onder andere tumor heterogeniteit en therapie resistentie mechanismen.

    Studie uitleg (inclusief in- en exclusie criteria): Patiënten van 18 jaar of ouder met een radiologische verdenking op een nieuw glioblastoom die kandidaat zijn voor neurochirurgische resectie.
    Periode: 2018- heden
    Status: patiënten kunnen momenteel nog deelnemen
    Resultaten: n.v.t.
    Contact: maikel.verduin@mumc.nl

  • Een nationale studie die onderzoek doet naar experimentele behandelingen bij patiënten met solide tumoren, multipele myelomen en B cel non-Hodgkin lymfomen waarbij geen standaard behandel opties meer zijn. Inclusie wordt bepaald aan de hand van moleculaire markers die op het verkregen weefsel van glioblastomen wordt bepaald.

    Studie uitleg (inclusief in- en exclusie criteria): https://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT02925234
    Periode: 2016 - heden
    Status: patiënten kunnen momenteel nog deelnemen
    Resultaten: n.v.t.

  • Een internationale studie die onderzoek doet naar marizomib in combinatie met standaardbestraling met temozolomide versus alleen standaardbestraling met temozolomide bij patiënten met een nieuw gediagnosticeerd glioblastoom.

    Studie uitleg (inclusief in- en exclusie criteria): https://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT03345095
    Periode: 2017-2020
    Status: Afgerond
    Resultaten: De resultaten zijn gepubliceerd in augustus 2021: https://ascopubs.org/doi/abs/10.1200/JCO.2021.39.15_suppl.2004

  • Studie uitleg (inclusief in- en exclusie criteria): Adjuvant postoperative high-dose radiotherapy for atypical and malignant meningioma : a Phase II and observation study
    Periode: 2007-2013
    Status: Afgerond, long term follow up ongoing
    Resultaathttps://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/29960684

  • Een fase I klinische studie voor het toevoegen van chloroquine aan chemo- en radiotherapie voor patiënten met een glioblastoom (CHLOROBRAIN). Tijdens deze lokale studie wordt dagelijks chloroquine gecombineerd met chemoradiatie bij patiënten met een nieuw gediagnosticeerd glioblastoom. Het primaire eindpunt van de studie is het bepalen van dosis-limiterende toxiciteit.

    Resultaat: De eerste resultaten zijn gepubliceerd in het toonaangevende tijdschrift Autophagy (doi:10.1080/15548627.2020.1816343).
    Contact: inge.compter@maastrichtuniversity.nl

  • Studie uitleg (inclusief in- en exclusie criteria): Phase III trial on concurrent and adjuvant temozolomide chemotherapy in non-1p/19q deleted anaplastic glioma. The CATNON intergroup trial.
    Periode: 2007-2015
    tatus: Afgerond, long term follow up ongoing
    Resultaat: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/28801186

  • Een internationaal gerandomiseerd onderzoek naar een nieuwe behandelmogelijkheid (ABT-414) bij recent gediagnosticeerde glioblastomen met een specifieke EGFR mutatie.

    Studie uitleg (inclusief in- en exclusie criteria): https://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT02573324
    Periode: 2015-2019
    Status: Afgerond
    Resultaat: https://news.abbvie.com/news/press-releases/abbvie-provides-update-on-depatuxizumab-mafodotin-depatux-m-an-investigational-medicine-for-newly-diagnosed-glioblastoma-an-aggressive-form-brain-cancer.htm
    Laatste update: juni 2019

  • Studie uitleg (inclusief in- en exclusie criteria): A randomized phase III study of Temozolomide and short-course radiation versus short-course radiation alone in the treatment of newly diagnosed glioblastoma multiforme in elderly patients
    Periode: 2009-2013
    Status: Afgerond
    Resultaat: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/28296618

Extra aandacht in het Hersentumorcentrum UMC+ voor ‘Tumor heterogeniteit en micro-omgeving’ en ‘Cognitie en functiebehoud’

Tumor heterogeniteit en micro-omgeving
Gliomen zijn tumoren in de hersenen met een sterke intratumorale heterogeniteit. Dit betekent dat er binnen de tumor weefsel van verschillende types en ernst bestaat. Dit maakt deze tumoren extra complex bij de behandeling.

Prof. dr. M. Vooijs

In MAASTROlab onderzoeken we tumormodellen ontwikkeld uit hersentumorweefsel van patiënten. Goede modellen zijn onder andere cruciaal voor onderzoek naar nieuwe medicijnen

Marc Vooijs
Prof. dr. M. Vooijs
Dr. D. Eekers
Dr. D. Eekers

Dankzij intensieve samenwerking tussen het Maastricht UMC+ en Maastro wordt er door een multidisciplinair team innovatief onderzoek gedaan naar de relatie tussen cognitie (het geheugen en concentratie vermogen) en de stralingsdosis en de veranderingen op de beeldvorming (MRI). Zo hebben we een internationale hersenatlas ontwikkeld. Deze stelt ons in staat om uniform die gebieden in te tekenen die mogelijk van belang zijn voor cognitie. Dit zorgt ervoor dat deze gebieden nog beter gespaard kunnen worden tijdens het bestralen. Klik hier om ook de video van de hersenatlas te bekijken.

Dr. D. Eekers

Door het in detail intekenen van hersengebieden die belangrijk zijn voor ons geheugen en concentratie vermogen, kunnen we die nog beter sparen tijdens het bestralen

In ons centrum wordt er onderzoek gedaan naar de oorzaak van glioma resistentiemechanismen. Hierbij wordt onderzocht waarom gliomen vaak niet (meer) reageren op behandeling en de rol van het immuunsysteem hierin. Ook wordt er gewerkt aan nieuwe aangrijpingsmechanismen voor medicatie in de tumor. Daarnaast wordt er gezocht naar bepaalde eigenschappen die een prognostische en/of voorspellende waarde kunnen hebben voor de ontwikkeling van de tumor.

Jan Beckervordersandforth
Dr. J. Beckervordersandforth
Dr. J. Beckervordersandforth

We brengen de tumor steeds gedetailleerder in kaart op moleculair en DNA niveau. Ons onderzoek zorgt ervoor dat de behandelingen steeds beter worden afgestemd op de individuele patiënt

Voor dit onderzoek worden er tumormodellen ontwikkeld uit glioblastoomweefsel van patiënten. Met dit onderzoek willen wij de behandeling steeds beter toe kunnen spitsen op de individuele patiënt. Met hoogwaardige medicijnen (zoals bijv. hypoxia activated prodrugs en repurposed drugs). Daarnaast wordt er met innovatieve imaging technieken (waarmee weefsels in beeld worden gebracht), zoals 7T MRI perfusie MRI en radiomics, gezocht naar tumorkenmerken die voorspellend kunnen zijn voor het ziekteverloop en de reactie op de behandeling.

Cognitie en functiebehoud
De tumor zelf, de operatie en de behandeling met chemotherapie en/of radiotherapie hebben allemaal een effect op het functioneren van onze hersenen, zowel in positieve als negatieve zin. De hersenen worden gezien als een complex netwerk, waarbij gebieden verspreid door het brein door verbindingen (netwerken) samenwerken. Bij veel patiënten hebben de tumor en de eventuele behandelingen een negatief effect op cognitie. Cognitie is een overkoepelende term voor een aantal belangrijke hersenfuncties (domeinen) waaronder het verwerken van informatie, concentratie, verbaal geheugen en werkgeheugen of het plannen en sturen van activiteiten.

Een verstoring van deze functies zorgt er vaak voor dat er problemen ontstaan in het dagelijks functioneren, bijvoorbeeld tijdens het uitvoeren van werkzaamheden maar ook in sociale- en/of familie relaties. Deze negatieve effecten hebben een sterke invloed op de kwaliteit van leven van de patiënt en zijn naasten. Ons centrum richt zich op modellen die kunnen voorspellen wie een verhoogd risico heeft op het ontwikkelen van cognitieve stoornissen (signalering), op het verbeteren van behandelingen om zo de negatieve effecten op cognitie te minimaliseren (functiebehoud) en op interventies om cognitief functioneren te verbeteren. Voorbeelden hiervan zijn het verbeteren van bestralingstechnieken, zoals protonentherapie, om schade van gezond weefsel te minimaliseren en het onderzoeken van de invloed op cognitie van voeding en beweging.

Behalve de studies die op deze pagina beschreven staan, wordt er ook ander onderzoek verricht, bijvoorbeeld basaal onderzoek in het laboratorium of onderzoek naar cognitie en kwaliteit van leven. Hierover kan uw behandelend arts u informeren.

Sluit de enquête